Θεοδόσης Νικολάου (1930-2004)

Μικρό αφιέρωμα μνήμης και τιμής για τον ποιητή Θεοδόση Νικολάου στα πέντε χρόνια από το θάνατό του (8 Φεβρουαρίου 2004).

nicolaouthphoto

nicolaouthbiogrΑυτόγραφο σημείωμα (1981)

[Συμπλήρωμα εργογραφίας : Η Πνευματική Φυσιογνωμία της Αμμοχώστου (1983)· Εικόνες , ποιήματα (1988)· Το Σπίτι, ποίημα (2002)]

Χειρόγραφα ποιημάτων  του

nicolaouthzesti2nicolaouthzesti11nicolaouthmnimi

nicolaouthsavvΕπίσκεψη (με τον Γιώργο Π. Σαββίδη) στο σπίτι του λαϊκού γλύπτη Κώστα Αργυρού, στο χωριό Μαζωτος (1985)

kyklos1Χειρογράφηση εξωφύλλου περιοδικού Ο Κύκλος (το πλαίσιο του «καθρεφτη» σχεδιάστηκε από τον Νίκο Νικολάου) 

nicolaouthkalvosΑνδρέας Κάλβος και Κύπρος

Published in: on Φεβρουαρίου 7, 2009 at 8:38 μμ  Σχολιάστε  

Ψηφίδες [xiii]

Σημειολογικά παρεπόμενα

Στο προηγούμενο σημείωμα γινόταν αναφορά σε αφιέρωση του Κώστα Μόντη που υποδήλωνε προηγηθείσα διαφωνία του με τον γράφοντα. Όμως περιστατικά παρόμοιων αφιερώσεων με σημειολογική σημασία δεν είναι σπάνια, έστω κι αν πολλές φορές δεν αποκαλύπτονται επειδή έμειναν ασχολίαστα από τους παραλήπτες τους ή δεν διευκρινίστηκαν από γεγονότα στις σχέσεις μεταξύ αποστολέα και παραλήπτη. Πιο κάτω αναφέρω δύο:

     Πριν από αρκετά χρόνια έφτασε στα χέρια μου το βιβλίο του Γλαύκου Aλιθέρση, Tο πρόβλημα του Kαβάφη (Aλεξάντρεια: Έκδοση Σπύρου N. Γρίβα, Aλεξάντρεια 1934), με την ακόλουθη αφιέρωση του συγγραφέα: “Στο φίλο A. Kατράρο, με τη θερμή παράκληση να μαρτυρήση κάτι για τον Kαβάφη TYΠO, που γνώρισε τόσο καλά. M’ εχτίμηση Γλ. Aλιθέρσης”. Αποδέκτης του αντικαβαφικού μελετήματος ήταν ο Aτανάζιο Kατράρο, φίλος του Kαβάφη (βλ. και Aτανάζιο Kατράρο, O φίλος μου ο Kαβάφης, μετάφρ. Aριστέα Pάλλη, Aθήνα: Ίκαρος, 1970) και το βιβλίο έφθανε στα χέρια του Κατράρο σε περίοδο κορύφωσης της ψυχρότητας στις σχέσεις μεταξύ Αλιθέρση και Καβάφη.

     Το βιβλίο άρχιζε με το ακόλουθο κείμενο: “H καθαρή αξία της προσωπικότητας του Kαβάφη, νομίζω δε βρίσκεται τόσο στην ποίησή του, όσο στις ‘φήμες’ που ο μεγάλος εκείνος ηθοποιός κατόρθωσε να δημιουργήση. O Kαβάφης δημιούργησε φήμες για τη ζωή του και φήμες για την τέχνη του…” Για τον Kατράρο όλα αυτά ήταν, προφανώς, πολύ ενοχλητικά. Mε μαύρο μελάνι υπογράμμισε τη λέξη ηθοποιός και τη φράση δημιούργησε φήμες για τη ζωή του και φήμες για την τέχνη του και εγκατέλειψε την ανάγνωση, αφήνοντας άκοπο το υπόλοιπο βιβλίο. Ήταν κάποιο είδος κριτικής στάσης για τις απόψεις του Αλιθέρση έναντι του φίλου του.

     Τον Ιούλιο του 1983, σε “Αφιέρωμα στην κυπριακή λογοτεχνία” του περιοδικού Αντί, είχα δημοσιεύσει εκτενές “Σχεδίασμα χρονολογίου της νεότερης κυπριακής λογοτεχνίας (1878-1982)” ―κάτι που έως τότε για πρώτη φορά γινόταν― και ανάμεσα σε αρκετές εκατοντάδες εγγραφές, στις εκδόσεις για το 1959 περιλαμβανόταν και η ποιητική συλλογή του Κύπρου Χρυσάνθη, Πάθος για ένα λεύτερο ουρανό. Λίγες μέρες πιο ύστερα λάβαινα από τον συγγραφέα το βιβλίο του Επιλογή κριτικών (Ποίηση), που μόλις είχε κυκλοφορήσει, με την “επιθετική” αφιερωματική υπόδειξη (αφού προηγουμένως, με εμφανή νευρικότητα, διέγραψε αφιέρωση προς άλλο αποδέκτη): “Σου το αποστέλλω κε Σταυρίδη, ίσως πληροφορηθείς πως το πρώτο μου βιβλίο δεν βγήκε το 1959 όπως γράφεις στο Αντί. Προηγήθηκαν άλλα οκτώ βιβλία. Κ. Χρυσάνθης, 1983”. Από τα συμφραζόμενα του δημοσίευματός μου, θα μπορούσε, ίσως, κάποιος να συμπεράνει ότι το βιβλίο του αποτελούσε πρώτη παρουσία του ποιητή στα κυπριακά γράμματα, όμως αυτό δεν ήταν στις προθέσεις μου κι ούτε υπέκρυβε σκοπιμότητα παραγνώρισης του προηγούμενου έργου του ή άγνοια. Ήταν μονάχα θέμα προσωπικής εκτίμησης της σημασίας εκείνου ακριβώς του βιβλίου για τη συγκεκριμένη χρονιά. Με τον Κύπρο Χρυσάνθη μας συνέδεε πάντοτε εγκάρδια και πολύ φιλική σχέση ―και πριν και έως το τέλος της ζωής του.    

Published in: on Φεβρουαρίου 1, 2009 at 12:44 μμ  Σχολιάστε